İstanbul Kültür Sanat Vakfı’nın (İKSV) yürütücülüğünde Mercedes-Benz Türk’ün katkılarıyla 2022 yılından bu yana devam eden SaDe (Sanatçı Destek Fonu) programının 2026 dönemi sanatçıları, alanında uzman mentorların rehberliğinde projelerini geliştirmeyi sürdürüyor.

SaDe sanatçılarından Mekin Avras, Nilüfer Şaşmazer’in; Baran Aykutbay, Derya Yücel’in; Özlem Köse, Mehtap Baydu’nun; Hüseyin Turan, Süreyyya Evren’in; Hatice Yıldız Züreyk ise Emrah Gökdemir’in mentorluğunda yeni projelerini geliştiriyor.

Mekin Avras’ın “Mor Alan” projesine mentor olarak destek veren Nilüfer Şaşmazer, Fransa’da kültür-sanat alanında proje yönetimi eğitimi aldı. Sanat yazarlığı, editörlük ve küratörlük yapan Şaşmazer çeşitli yayınlar için kaleme aldığı metinlerin yanı sıra sergi ve sanatçı kitaplarının hazırlanmasına katkıda bulunuyor. Bağımsız ve kurumsal projelerde edindiği deneyimi Arter’deki küratoryal çalışmalarında sürdürüyor.

SaDe desteğiyle yürütülen Mor Alan projesinde sanatçı Mekin Avras, Çukurova Sanayi İşletmeleri fabrikasıyla kurduğu mekânsal aidiyet ilişkisi üzerine çalışıyor. Sanatçı, fabrika sahasında oluşturduğu görsel arşivi resimlerine aktarırken nesne temelli enstalasyonlar ve video üretimleri aracılığıyla bu deneyimi çok katmanlı bir anlatıya dönüştürmeyi hedefliyor.

SaDe kapsamında desteklenen sanatçılardan Baran Aykutbay, zaman, gözlem ve dönüşüm ekseninde şekillenen projesiyle SaDe’de yer alıyor.

Baran Aykutbay “Doğal Formların Zamansal Güncesi” başlıklı projesini Derya Yücel’in mentorluğunda geliştiriyor. Sanat yazarı, akademisyen ve küratör olarak üretimlerini sürdüren Yücel’in küratoryal pratiği; sanatçılar, kurumlar ve izleyiciler arasında çoğulcu diyalog alanları oluşturmaya odaklanıyor. Yücel, Türkiye’de ve uluslararası ölçekte çok sayıda sergi ve kültür projesine katkı sundu. Hâlen Sabancı Üniversitesi KASA Galeri Sergi Projeleri Direktörü ve İstanbul Bilgi Üniversitesi Sanat ve Kültür Yönetimi Programı öğretim görevlisi olarak çalışmalarını sürdürüyor.

Baran Aykutbay’ın SaDe kapsamında desteklenen projesi, doğal yaprakların kâğıt yüzeyleriyle kurduğu ilişkinin zaman içinde geçirdiği dönüşümü izlemeye ve belgelemeye odaklanıyor. Sanatçı zamanın canlı formlar üzerindeki etkisini araştırarak bu süreçleri görsel kayıtlar ve çizimler, baskı ve arşiv formatlarında bir araya getirecek.

SaDe kapsamında desteklenen sanatçılardan Özlem Köse, çalışmalarında göç, aidiyet ve hafıza temalarına odaklanıyor.

Özlem Köse’nin mentorluğunu performans, heykel, fotoğraf ve video gibi farklı disiplinlerde üretim yapan Mehtap Baydu üstleniyor. Hacettepe Üniversitesi'nde aldığı heykel eğitiminin ardından Kassel Sanat Yüksekokulu'nda yüksek lisansını tamamlayan Baydu eserlerinde bedenler ve nesneler arasındaki etkileşimi kullanarak toplumsal ve politik meseleleri sorguluyor. 2024 yılında Berlin Sanat Akademisi'nde misafir profesör olarak görev yapan sanatçı, çalışmalarını Berlin'de sürdürüyor.

Özlem Köse’nin SaDe desteğiyle geliştirdiği “Fıtık” projesi, göç, aidiyet ve kuşaklar boyunca taşınan yükler arasındaki ilişkiyi bel fıtığı metaforu üzerinden ele alıyor. Sanatçı, kişisel bir hikâyeden yola çıkarak toplumsal hafızaya ilişkin sorular ortaya koymayı amaçlıyor.

Kültürel miras ve mekânsal hafıza ekseninde şekillenen bir diğer proje ise Hüseyin Turan tarafından yürütülüyor.

SaDe programı sanatçılarından Hüseyin Turan, yazar, editör ve küratör Süreyyya Evren’den mentorluk desteği alıyor. 1991 yılından bu yana edebiyat, çağdaş sanat ve siyaset teorisi alanlarında yazılar üreten Evren, çok sayıda kitap, derleme, eleştiri ve çeviri çalışmasına imza attı. Sanat yazarlığı, editörlük ve küratörlük pratikleri kapsamında çeşitli sergi yayınları, bienal projeleri ve çağdaş sanat araştırmalarına katkıda bulundu. Türkiye güncel sanatı üzerine önemli yayınlar hazırladı. Siyaset bilimi alanındaki doktorasını Loughborough Üniversitesi’nde tamamlayan yazar, 2016 yılından bu yana Arter’de Yayınlar ekibinde görev yapıyor.

Hüseyin Turan’ın “Gırselet Deresi: Arkeopeyzaj Araştırması” projesi Diyarbakır’ın Hazro ilçesindeki Gırselet Deresi boyunca uzanan, Neolitik dönemden Orta Çağ’a kadar farklı dönemlere ait izler taşıyan arkeopeyzaj alanlarını araştırmaya odaklanıyor. Fotoğraf, video ve haritalama yöntemleriyle yürütülen saha çalışmaları sonucunda oluşturulacak görsel arşiv, bir araştırma yayını olarak bir araya getirilecek.

Program kapsamında desteklenen bir diğer çalışma, çevresel dönüşümlerin bireysel hafıza üzerindeki etkilerini ele alıyor.

Hatice Yıldız Züreyk, disiplinlerarası sanatçı, küratör ve görsel araştırmacı Emrah Gökdemir’den mentorluk desteği alıyor. Gökdemir, fotoğraf, resim, video ve performans gibi farklı mecralar aracılığıyla zaman, hafıza, kayıp, felaketler ve insan-doğa ilişkileri üzerine üretim yapıyor. Uzun yıllardır Antakya üzerine yürütülen sosyal antropoloji araştırmalarında yer alarak, kolektif ve bireysel projeler aracılığıyla hafıza, mekân ve ekoloji arasındaki ilişkileri araştırıyor. Uluslararası sanatçı rezidanslarına ve küratoryal çalışmalara katılan sanatçı, çalışmalarını Leipzig’de sürdürüyor.

Hatice Yıldız Züreyk’in SaDe desteğiyle yürüttüğü “Kafamın İçindeki Dağlar” projesi, sanatçının çocukluğundan bu yana bağ kurduğu dağ manzaralarının endüstriyel faaliyetler ve taş ocakları nedeniyle geçirdiği dönüşümü odağına alıyor. Dağların yok oluşunun yarattığı kayıp duygusu ve sorgulama hâlinden yola çıkan proje, bu değişimi kişisel hafıza üzerinden ele alıyor. Resim, linol baskı, fotoğraf, video ve notları bir araya getiren çalışma, yok oluş süreçlerini çok disiplinli bir anlatı içinde görünür kılmayı amaçlıyor.

SaDe (Sanatçı Destek Fonu) Hakkında

İKSV’nin yürüttüğü ve Mercedes-Benz Türk’ün proje ortaklığında hayata geçirilen SaDe (Sanatçı Destek Fonu) Programı, görsel sanatlar alanında faaliyet gösteren 35 yaşını aşmamış sanatçıların gelişimlerine katkıda bulunma hedefiyle 2022 yılında başlatıldı. SaDe, ikinci ve üçüncü dönemlerinde, Şubat 2023’te yaşanan Kahramanmaraş merkezli depremlerden etkilenen sanatçıların katılımına odaklanan çağrılar açtı. Program kapsamında, sanatçılara tasarı aşamasındaki projelerine katkı sunmak amacıyla 5.000’er avro destek sağlanıyor. Sanatçılar, üretim süreçleri boyunca projelerini geliştirebilmeleri için alanlarında uzman mentorlarla çalışma imkânı bulurken destek almak isteyecekleri kültür-sanat profesyonelleri, kurumlar ve üreticilerle de bir araya getiriliyor.

SaDe hakkında ayrıntılı bilgi için: www.iksv.org/tr/sade-sanatci-destek-fonu/hakkinda

Mercedes-Benz Türk Hakkında:

Mercedes-Benz Türk, 1967 yılından bu yana Türkiye’de ağır ticari araç endüstrisinin öncüsü olarak faaliyet göstermektedir. Şirket, 2020 yılına kadar kamyon ve otobüs gruplarındaki faaliyetlerine ek olarak Mercedes-Benz marka hafif ticari araçların ve Daimler AG çatısı altındaki tüm otomobil markalarının satışını gerçekleştirmiştir. Daimler AG, 2020 yılında kamyon ve otobüs ile otomobil ve hafif ticari araçlar birimlerini iki ayrı şirket yapısı altında topladı. 01.12.2021 itibarıyla da ayrı bir tüzel kişilik olan “Daimler Truck AG”’ şirketi altında; Mercedes-Benz Türk A.Ş., Daimler Truck’ın ana kamyon üretim tesislerinden biri olan Aksaray Kamyon Fabrikası, Daimler Buses’ın dünyadaki en büyük otobüs üssü olan Hoşdere Otobüs Fabrikası ve bünyesinde bulunan iki AR-GE merkezi ile Kamyon ve Otobüs gruplarından sorumlu olarak faaliyetlerine devam etmektedir. Bugünkü değeriyle 4.5 milyar avro yatırım hacmiyle Mercedes-Benz Türk A.Ş. bugün Türkiye’nin en büyük yabancı sermaye yatırımlarından biridir ve 7.000’i aşkın personel istihdam etmektedir.

İKSV Hakkında:
İstanbul Kültür Sanat Vakfı (İKSV), kâr amacı gütmeyen ve kamu yararına çalışan bir kültür kurumu. 1973 yılından bu yana İstanbul’da kültür-sanatın gelişimini destekleyen çalışmalar yürütüyor. Düzenli olarak İstanbul Müzik, Film, Tiyatro ve Caz Festivalleri, İstanbul Bienali, Leyla Gencer Şan Yarışması ve Filmekimi’ni düzenleyen vakıf, Nejat Eczacıbaşı Binası’nda yer alan Salon İKSV’de konserlere evsahipliği yapıyor ve İKSV Alt Kat’ta çocuklara ve gençlere yönelik yaratıcı etkinlikler sunuyor. Venedik Bienali’nde dönüşümlü olarak Uluslararası Mimarlık ve Sanat Sergilerindeki Türkiye Pavyonu’nu hazırlayan İKSV, kültür politikalarının geliştirilmesine katkıda bulunmak amacıyla araştırmalar ve programlar yürütüyor, raporlar kaleme alıyor. Vakıf ayrıca festivallerinde sunduğu ödüller, verdiği eser siparişleri, yer aldığı yerel ve uluslararası ortak yapımlar, Fransa’daki Cité Internationale des Arts sanatçı atölyesinde yürüttüğü bir misafir sanatçı programı, İKSV Genç Sanatçı Fonu ve Uluslararası Dolaşım Destek Programı’nın yanı sıra her yıl sunduğu Aydın Gün Teşvik Ödülü, Talât Sait Halman Çeviri Ödülü ve Gülriz Sururi-Engin Cezzar Tiyatro Teşvik Ödülü ile güncel kültür-sanat üretimini destekliyor.

İKSV, UNESCO Türkiye Millî Komisyonu’nun genel kurulunda ve Culture Action Europe (CAE) üyesi.